ESNEKLİK
Esneklik, eklem hareketliliği, kasların
uzama yeteneği ve yumuşaklığını içerir. Eklemlerin hareket genişliği kazanması,
hareket yeteneğinin artırılması, beceri ve koordinasyonun mükemmelleştirilmesi ve
yaralanmaların önlenmesi amacını taşır.
Esneklik çalışmaları; klasik yöntem
(jimnastik hareketleri-kültür fizik) ve stretching (kasın gerilmesi) yöntemi ile
uygulanabilir. Stretching türü germelerin bu günlerde moda olması, klasik yöntemin
önemini azaltmaz.
Unutulmaması gereken önemli bir nokta
ise; hiç bir ön hazırlık yapmadan klasik yöntem esneklik hareketlerine başlayabiliriz,
fakat stretching için mutlaka 5-10 dakikalık bir ısınma çalışması yapmamız
gerekir.
1. Klasik Yöntem; egzersizler tüm
kas guruplarına yöneliktir. Bir kas gurubunun pasif (bir destek ya da bir eş
yardımıyla), aktif (dış yardım olmaksızın) olarak, bir seride 8-10 kez
tekrarlanmasını içerir. Çalışma her kas gurubuna 3-4 seri uygulanmalıdır.
Örnek;
- aktif esneklik; ayakta pozisyonda
gövdeyi 8-10 kez öne esnetmek,
- pasif esneklik; aynı pozisyonda, bir eş
yardımıyla, karşılıklı omuzlardan kollar ile destek alarak 8-10 kez esnetmek.
Bu yöntem çalışmalarda, top, sağlık
topu, sopa ve elastik band gibi yardımcı malzemelerden yararlanılabilir.
2. Stretching Yöntemi: Stretching,
kasın kılıfı içerisinde saklı kalan boyunun uzatılması ve kasları gererek
yumuşatma amacını taşır.Bu uygulama, kasların, tendonların ve bağların
zedelenmelerinin önlenmesinde yararlı bir yöntemdir. Bir kasın güçlü olması onun
yaralanmasını engellemez, esneklik yaralanma riskini gözle görülür bir şekilde
azaltır. Yine de her iki özelliğe sahip olmak en ideal olandır. Ayrıca esneklik, çalışma
esnasında biriken toksik maddelerin eleminasyonunu kolaylaştırır.
Çalışma Yöntemi; genel bir
ısınmadan sonra, ilgili kas gurubu 10-20 saniye gerilir, 1-2 saniye gevşeme döneminden
sonra, aynı kas gurubuna 2-3 tekrar yapılabilir.
Kurallar:
- germe öncesi iyi bir ısınma
yapılmalıdır,
- germe esnasında soluk hareketleri devam
etmelidir,
- germeler asla ağrılı olmamalıdır,
şayet kramp oluşursa, germe derhal durdurulur, ağrı kayboluncaya kadar bir çok kere
derin soluk alınır,
- imkan var ise germe öncesi masaj yapılmalıdır,
- sessiz ve sakin bir ortam seçilmelidir,
- uygulama yavaş olmalı, ani ve sert
hareketlerden kaçınılmalıdır
Esneklik geç
kazanılan, çabuk kaybolan bir özelliktir, bunu önlemek için her gün 10-15 dakika
esneklik çalışmaları yapılmalıdır.
Kaynak: Dr. Hilmi KARATOSUN